wszystko
Akty prawne
Audioustawy
Kazusy
Materiały Edukacyjne
Newsy
Testy
Gotowe testy
Generuj własny test
Moje testy
Kup testy
.
X
WŁAŚCIWOŚCI SĄDÓW W SPRAWACH KARNYCH
Kategoria:
Prawo Karne
»
notatki
Dodał:
Basia Kopsala
Dodany:
sty 13, 2011
, ostatnia zmiana:
sty 13, 2011
Polecam
Pod pojęciem właściwości sądu należy rozumieć zakres ustawowo ustalonej kompetencji czyli prawo i obowiązek rozpoznania danej sprawy. Rozróżnia ...
WŁAŚCIWOŚCI SĄDÓW W SPRAWACH KARNYCH
Pod pojęciem właściwości sądu należy rozumieć zakres ustawowo ustalonej kompetencji czyli prawo i obowiązek rozpoznania danej sprawy. Rozróżnia się następujące podstawowe rodzaje właściwości: funkcjonalną, rzeczową oraz miejscową. W określonych w ustawie przypadkach występują: właściwości z łączności spraw i z delegacji. Właściwość funkcjonalna określa zakres czynności, do których przeprowadzenia uprawnione są poszczególne sądy. Właściwość funkcjonalna określa więc kompetencje poszczególnych sądów. Sąd rejonowy: 1) orzeka jako sąd pierwszej instancji we wszystkich sprawach z wyjątkiem spraw przekazanych ustawą do właściwości innego sądu (art.. 24 § l k.p.k.); 2) rozpoznaje zażalenia na postanowienia prokuratora o zastosowaniu tymczasowego aresztowania w sprawie podległej mu rzeczowo (art. 252 § 2 k.p.k.); 3) przedłuża tymczasowe aresztowanie na wniosek prokuratora na okres do jednego roku, jeżeli jest sądem właściwym rzeczowo (art. 263 § 2 pkt.. l k.p.k.); 4) rozpoznaje sprawę o wykroczenie (art. 508 k.p.k.); 5) rozpoznaje zażalenia na warunki określone w postanowieniu o warunkowym umorzeniu postępowania (art.. 323 § 2 k.p.k.); 6) udziela, jako sąd wezwany, pomocy sądowej (art. 396 § 2 k.p.k.). Sąd wojewódzki: 1) orzeka jako sąd pierwszej instancji w sprawach przekazanych mu ustawą (art.. 25 § l k.p.k.); 2) rozpoznaje środki odwoławcze od orzeczeń i zarządzeń sądu rejonowego (art..- 25 § 2 k.p.k.); 3) rozpoznaje zażalenia na zastosowanie tymczasowego aresztowania, jeżeli sprawa należy do jego właściwości rzeczowej (art. 252 §2 k.p.k.); 4) przedłuża tymczasowe aresztowanie na wniosek prokuratora na okres do jednego roku, jeżeli jest sądem właściwym rzeczowo (art. 263 § 2 pkt.. 2 k.p.k.); 5) orzeka w sprawie o odszkodowanie za niesłuszne ukaranie, tymczasowe aresztowanie lub zatrzymanie (art. 554 § l k.p.k.); 6) orzeka w kwestii wznowienia postępowania (art. 544 § l k.p.k.). Sąd apelacyjny rozpoznaje środki odwoławcze od orzeczeń i zarządzeń wydanych w pierwszej instancji przez sąd wojewódzki (art. 26 k.p.k.); orzeka w kwestii wznowienia postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem sądu wojewódzkiego (art. 544 § l k.p.k.). Sąd Najwyższy: 1) rozpoznaje kasacje oraz inne środki odwoławcze (art. 27 k.p.k.); 2) podejmuje uchwały zawierające wykładnię ustawy, jeżeli sąd wojewódzki lub apelacyjny rozpoznając środek odwoławczy przekaże mu zagadnienie prawne do rozstrzygnięcia i może w czasie rozstrzygania wątpliwości interpretacyjnych przejąć sprawę do własnego rozstrzygnięcia (art. 441 k.p.k.); 3) podejmuje uchwały w trybie przewidzianym przepisami ustawy o Sądzie Najwyższym (art. 13 ustawy o SN) oraz 4/ wydaje
decyzję (niezaskarżalną) o przedłużeniu tymczasowego aresztowania na okres ponad jeden rok (art.. 263 § 3 k.p.k.).
W pierwszej instancji, zgodnie z przepisami o właściwości rzeczowej, orzekają sądy rejonowe i wojewódzkie. W przepisie art. 25 § l k.p.k. ustawodawca określił właściwość sądu wojewódzkiego jako sądu pierwszej instancji wyliczając enumeratywnie przestępstwa, które mają być sądzone przez ten sąd. W przepisie art. 25 § 2 k.p.k. ustawodawca dopuścił wyjątki od sztywnego określenia właściwości, stanowiąc przemienność i ruchomość właściwości rzeczowej sądu wojewódzkiego jako sądu pierwszej instancji. Sąd wojewódzki, zgodnie z tym przepisem, jest właściwy również do orzekania w innych sprawach na wniosek prokuratora lub z urzędu (ius evocancis), jeżeli uzna to za stosowne ze względu na zawiłość lub szczególną wagę sprawy. Sąd wojewódzki w pierwszej instancji orzeka w sprawach o: albo miejsce, gdzie skutek przestępny nastąpił lub miał nastąpić wg zamiaru sprawcy (art. 6 § 2 k.k.), zbrodnie, występki wyszczególnione w przepisie art. 25 § l pkt. 2 k.p.k. oraz występki, które z mocy przepisów szczególnych należą do jego właściwości (art. 25 § l pkt.. 3 k.p.k.), np. ludobójstwo. Podstawowym sądem pierwszej instancji jest sąd rejonowy, którego właściwość określona jest w sposób negatywny, gdyż ustawa nie wylicza w sposób pozytywny jego właściwości. Sąd ten orzeka we wszystkich sprawach z wyjątkiem spraw zastrzeżonych do właściwości sądu wojewódzkiego (art. 24k.p.k.). Przykładem pozytywnego określenia właściwości rzeczowej tego sądu jest wyliczenie zawarte w art.. 469 k.p.k. dotyczące spraw rozpoznawanych przez sąd rejonowy w trybie uproszczonym. Większość sprawców przestępstw jest sądzona przez sądy rejonowe, mniejszość przez sądy wojewódzkie. Naruszenie właściwości rzeczowej w formie wydania orzeczenia przez sąd niższego rzędu w sprawie należącej do właściwości sądu wyższego rzędu stanowi uchybienie bezwzględne skutkujące uchylenie tego orzeczenia i przekazanie sprawy sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania (art. 439 § l pkt.. 4 k.p.k.). Właściwość miejscową przepisy określają według miejsca popełnienia przestępstwa (art. 31 §1k.p.k.). Właściwym miejscowo do rozpoznania sprawy jest sąd, w którego okręgu popełniono przestępstwo (forum delicti commissi). Miejsce popełnienia przestępstwa określają przepisy prawa karnego materialnego. Jest to miejsce działania lub zaniechania działania, do którego sprawca był obowiązany. Jeżeli przestępstwo popełniono na polskim statku wodnym lub powietrznym właściwym jest sąd macierzystego portu statku (art. 31 § 2 k.p.k.). Jeżeli przestępstwo popełniono w okręgu kilku sądów (np. kradzieże w jadącym pociągu) właściwym miejscowo jest ten sąd, w którym najpierw wszczęto postępowanie w stadium jurysdykcyjnym (art. 31 § 3 k.p.k.). Jeżeli nie można ustalić miejsca popełnienia przestępstwa, to właściwość miejscową określa się za pomocą dodatkowych kryteriów, stosując zasadę, że właściwy jest ten z sądów, w którym najpierw wszczęto postępowanie. Sądem właściwym miejscowo może być sąd w okręgu którego: ujawniono przestępstwo (forum manifestationis), ujęto oskarżonego (forum deprehensionis), oskarżony przed popełnieniem przestępstwa stale mieszkał lub czasowo przebywał (forum domicilic) - art. 32 § l k.p.k. Te reguły mają odpowiednie zastosowanie gdy przestępstwo popełniono za granicą (art. 32 § 2 k.p.k.). Jeżeli nie można ustalić właściwości według tych kryteriów sprawę rozpoznaje sąd właściwy dla dzielnicy Śródmieście gminy Warszawa - Centrum
(art. 32 § 3 k.p.k.). 4.5. Wyjątki od ogólnych zasad właściwości przewidziane są w postaci właściwości z łączności i właściwości z delegacji. Właściwość spraw z łączności (connexitas causarum) określa, który z sądów jest właściwy, jeżeli jeden sprawca popełni kilka przestępstw lub jedno przestępstwo zostanie popełnione przez kilku sprawców.
Pobierz
Ściągnij dokument
Zgłoś zastrzeżenia
Zgłoś dokument administratorowi
Prześlij e-mailem
Wyślij dokument pocztą e-mail
Komentarze:
Kliknij "Lubie to!" aby otrzymywać informacje o promocjach, rabatach, aktualnościach.
Grupa Arslege:
Copyright 2009-2012
ArsLege
Wszelkie prawa zastrzeżone.
Pomoc
Reklama
Regulamin
Kontakt
Partnerzy
Zapytania ofertowe
b
Zalogować via Facebook?
Jesteś aktualnie zalogowany na Facebooku. Chciałbyś logować się automatycznie?
or
Rezygnuj
Pamiętaj mój wybór