wszystko
Akty prawne
Audioustawy
Kazusy
Materiały Edukacyjne
Newsy
Testy
Gotowe testy
Generuj własny test
Moje testy
Kup testy
.
X
Normatywne postacie prawa podmiotowego
Kategoria:
Prawo Cywilne
»
skrypty i opracowania
Dodał:
Marcin Borawski
Dodany:
sty 5, 2011
, ostatnia zmiana:
sty 5, 2011
Polecam
Podział ten stosujemy także do uprawnień, które w pewnych sytuacjach mogą być tak dominujące, że uprawnienie jest prawem podmiotowym. Kryterium: ...
Normatywne postacie prawa podmiotowego
Podział ten stosujemy także do uprawnień, które w pewnych sytuacjach mogą być tak dominujące, że uprawnienie jest prawem podmiotowym. Kryterium: określenie sfery możności postępowania: 1) PRAWA BEZPOŚREDNIE ( WŁADCZE )- prawnie dopuszczalne zachowania uprawnionego w oderwaniu od odpowiadających temu prawu obowiązku innych podmiotów- jak uprawniony może się zachować abstrahując od powinności innych podmiotów ( Najczęściej postać ta występuje przy prawach podmiotowych bezwzględnych- np. uprawnienia właściciela ). Prawa władcze- bo chodzi o władzę podmiotu nad przedmiotem, możność uprawnionego bezpośredniego oddziaływania na przedmiot tych praw, bezpośredniego, bez pośrednictwa innej osobie. Interes podmiotu polega na tym, żeby posiadać i korzystać. Dany podmiot ma wyłączność w eksploatacji i korzystaniu z danego dobra. Wszystkie inne podmioty mają obligację generalną- negatywny obowiązek- nie mogą naruszyć tego prawa- jest to obowiązek negatywnego zachowania. Ten obowiązek jest jednak konstrukcją sztuczną. Prawami o których mowa są przede wszystkim prawa rzeczowe. Takie prawo przysługuje też twórcą dzieł, różnego rodzaju projektów technicznych ( np. ustawa o własności przemysłowej- zajmuje się tym prof. Promińska ). Uprawniony ma monopol, wyłączność na korzystanie z dobra. Może go używać i korzystać z wyłączeniem innych osób. 2) ROSZCZENIA to możliwość żądania od konkretnej osoby konkretnego zachowania się w danej chwili lub w przyszłości ( wynika z Art. 120 §1- Bieg przedawnienia rozpoczyna się od dnia, w którym roszczenie stało się wymagalne- wynika, że roszczenie istnieje już przed jego wymagalnością )- ukształtowane na wzór drugiej części definicji Windscheida w Art. 353.jako do cudzego zachowania się. Ustawodawca określa co wolno uprawnionemu a jednocześnie wskazuje obowiązek zobowiązanego. W prawach zobowiązaniowych istotą jest roszczenie- możemy domagać się od drugiej osoby określonego zachowania się. Trudno sobie wyobrazić istnienie roszczenia poza stosunkiem cywilnoprawnym. Może ono wynikać: - z ustawy ( odpowiedzialność deliktowa ) - z umowy ( odpowiedzialność kontraktowa ) - w postaci roszczenia występują wszystkie prawa podmiotowe względne. Z jednego prawa podmiotowego może wynikać kilka roszczeń. - roszczenie może stanowić także "emanację" prawa podmiotowego bezwzględnego- np. właściciel został przez inną osobę pozbawiony posiadania rzeczy, przysługuje mu roszczenie o jej wydanie. Trzeba odróżnić a) roszczenie materialne b) ROSZCENIE PROCESOWE ( wg prof. Broniewicza ) jest to twierdzenie, które powód przedstawia w pozwie i które sąd ma zweryfikować w toku postępowania- ma się określone prawa, które podmiotowi nie przysługują. Roszczenie procesowe może, ale nie musi pokrywać się z roszczeniem prawnomaterialnym, brak np. tego ostatniego roszczenia, gdy roszczeniem procesowym jest żądanie ustalenia nieistnienia stosunku prawnego lub orzeczenie rozwodu. 3) KSZTAŁTUJĄCE ( wśród nich ZARZUTY )- polegają na tym, iż podmiot przez oświadczenie woli może ukształtować stosunek cywilnoprawny, rozstrzygnąć nie tylko o własnej sytuacji prawnej ale także o sytuacji prawnej innego podmiotu. Wykonanie prawa kształtującego może doprowadzić do a) USTANOWIENIA- np. Art. 66. ( przed zmianą z 2003 )- od oświadczenia adresata oferty zależy, czy umowa zostanie zawarta
b) ZMIANY- możliwość wyboru świadczenia w zobowiązaniach przemiennych- jeśli określono kilka możliwych świadczeń do dłużnika należy jego wybór, c) WYGAŚNIĘCIA stosunku cywilnoprawnego.- potrącenie ( Art. 498. )- gdy dwie osoby są jednocześnie dłużnikami i każda ze stron składa oświadczenie "potrącam". Wierzytelności potrącają się do wysokości wierzytelności niższej. Prof. Szafnicka napisała monografię "Potrącenie w prawie cywilnym". Sądzi, że mamy do czynienie z uprawnieniem, które powstaje w ramach stosunku cywilnoprawnego. Jest to zawsze uprawnienie w ramach stosunku cywilnoprawnego, a nie prawo podmiotowe. Prawa podmiotowe kształtujące nie rodzą roszczeń. Prawu kształtującemu nie odpowiada obowiązek drugiej strony ( wg Radwańskiego ). Druga strona musi uznać konsekwencji wykonania uprawnienia kształtującego- np. uznać potrącenie. Są ograniczone terminem- uprawniony ma zawsze pewien termin na wykonanie prawa podmiotowego kształtującego ( np. przy ofercie, jeśli oferent nie ustali terminu, to oferta jest ważna tak długi, dopóki jej nie wycofa ). Istnieją sytuacje, gdy dany podmiot nie może sam własnym działaniem ukształtować stosunku prawnego, ale może zrobić to sąd: a ) małżonek nie może sam oświadczenia woli o zawarciu małżeństwa, ale może wystąpić do sądu o unieważnienie małżeństwa. b) skarga pauliańska- wystąpienie do sądu o spełnienie świadczenia powołując się na własne prawo. ZARZUTY- sytuacje, gdy uprawniony może odmówić spełnienia świadczenia powołując się na własne prawa. a) przedawnienia, b) niespełnienia świadczenia wzajemnegoc) procesowy- pozwany nie kwestionuje żądań powoda, podnosi jednak pewne okoliczności, które powodują, że nie musi uczynić zadość żądaniom. Radwański traktuje potrącenie jako zarzut.
Pobierz
Ściągnij dokument
Zgłoś zastrzeżenia
Zgłoś dokument administratorowi
Prześlij e-mailem
Wyślij dokument pocztą e-mail
Komentarze:
Kliknij "Lubie to!" aby otrzymywać informacje o promocjach, rabatach, aktualnościach.
Grupa Arslege:
Copyright 2009-2012
ArsLege
Wszelkie prawa zastrzeżone.
Pomoc
Reklama
Regulamin
Kontakt
Partnerzy
Zapytania ofertowe
b
Zalogować via Facebook?
Jesteś aktualnie zalogowany na Facebooku. Chciałbyś logować się automatycznie?
or
Rezygnuj
Pamiętaj mój wybór
