wszystko
Akty prawne
Audioustawy
Kazusy
Materiały Edukacyjne
Newsy
Testy
Gotowe testy
Generuj własny test
Moje testy
Kup testy
.
X
KLASYFIKACJA CZYNNOŚCI PROCESOWYCH
Kategoria:
Prawo Karne
»
notatki
Dodał:
Kasia Romańska
Dodany:
sty 12, 2011
, ostatnia zmiana:
sty 12, 2011
Polecam
1. Czynności procesowe można podzielić w oparciu o różne kryteria. Ze względu na cel czynności wyróżnia się czynności: poznawcze (kognicyjne) ...
KLASYFIKACJA CZYNNOŚCI PROCESOWYCH
1. Czynności procesowe można podzielić w oparciu o różne kryteria. Ze względu na cel czynności wyróżnia się czynności: poznawcze (kognicyjne) oraz wykonawcze (egzekucyjne). Cały proces jest procesem poznawania prawdy zmierzającym do tego, aby orzec w przedmiocie procesu, czyli w kwestii odpowiedzialności karnej. W procesie przeważają czynności poznawcze, gdyż nie tylko chodzi o kwestię odpowiedzialności ale i o poznanie innych kwestii np. kwestii wyrażającej się w pytaniu czy zastosować względem oskarżonego areszt tymczasowy. Po wydaniu postanowienia o zastosowaniu tymczasowego aresztu podjęte zostają czynności wykonawcze oraz ewentualnie dalsze czynności badające zasadność tymczasowego aresztowania w drodze rozpoznania zażalenia. Czynności więc kognicyjne i egzekucyjne wzajemnie się przeplatają. 2. Ze względu na ocenę prawną czynności procesowej wyróżniamy: czynności dopuszczanie i niedopuszczalne; czynności wadliwe i niewadliwe; czynności zasadne i niezasadne; czynności skuteczne i nieskuteczne. Czynność jest czynnością niedopuszczalną, gdy zachodzą przeszkody procesowe dla jej przeprowadzenia lub gdy wykonano ją wbrew zakazowi ustawy. Niedopuszczanie czynności to np. przesłuchanie obrońcy co do faktów, o których dowiedział się udzielając porady prawnej (art. 178 pkt. 1 k.p.k.), czy przesłuchanie świadka w sposób uniemożliwiający swobodne wypowiedzenie się (art. 171 k.p.k.). Wadliwość czynności występuje, gdy popełniono uchybienie, które może mieć wpływ na treść tej czynności (error procedendi). Wadliwość czynności procesowej np. dowodowej, polegająca na niedokładnym przesłuchaniu świadka lub nieuzyskaniu pełnego obrazu zachowania się podejrzanego, może spowodować wadliwość rozstrzygnięcia procesowego (error decedendi), którego skutkiem będzie umorzenie postępowania przygotowawczego i konieczność poszukiwania nowego dowodu w razie wznowienia umorzonego postępowania przygotowawczego. W odniesieniu do rozstrzygnięć można mówić o ich wadliwości względnej (względne uchybienie - obraza przepisów prawa procesowego art. 438 pkt. 2 k.p.k.) lub bezwzględnej wadliwości (bezwzględne uchybienie procesowe - art. 439 § l k.p.k.). Wadliwości czynności procesowej może być usunięta w następstwie konwalidacji (uzdrowienia). Konwalidacja czynności może być dokonana z mocy prawa (w drodze zmiany ustawy albo działania czynników uchylających) albo z inicjatywy organu procesowego (powtórzenie czynności) lub strony procesowej (wypełnienia wymagań ustawowych). Czynnością zasadną jest czynność zgodna ze stanem prawnym i faktycznym, co podlega ocenie merytorycznej. Bezskuteczność czynności jest konsekwencją procesową niedopełnienia określonych obowiązków lub niespełnienia przesłanek. Przykładowo brak dowodu wpłacenia do kasy sądu zryczałtowanej równowart..ości kosztów postępowania w sprawie prywatnoskargowej (art. 621 § l k.p.k.) i brak pozytywnej reakcji na wezwanie wystosowane w trybie art. 120 § l k.p.k. spowoduje bezskuteczność aktu oskarżenia. Również nieusunięcie braku pisma procesowego (art. 119 § l k.p.k.) pomimo wezwania w trybie art.. 120 § l k.p.k. -spowoduje bezskuteczność tej czynności (art. 120 § 2 k.p.k.). 3. Ze względu na formę czynności procesowej dzielimy je na: czynności ustne; czynności pisemne; czynności łączące obie formy; czynności telefoniczne i czynności telegraficzne. Niektóre czynności wymagają formy ustnej np. przeprowadzenie rozprawy, złożenie zeznania czy wyjaśnienia, podanie motywów wyroku. Inne wymagają Formy pisemnej np. akt oskarżenia, uzasadnienie wyroku. Ustne czynności są z reguły protokołowane, a pisma są odczytywane. Tak więc czynności pisemne i czynności ustne przeplatają się wzajemnie. Niektóre czynności wymagają obu form łączenia np. wyrok musi być napisany i podpisany oraz ogłoszony. Obie formy w takim przypadku pod rygorem stwierdzenia wadliwości muszą być identyczne. Telefoniczną czynnością może być niekiedy zawiadomienie o rozprawie w przypadku nie cierpiącym zwłoki. Wzywać lub zawiadamiać można też w inny sposób stosownie do okoliczności (art. 137 k.p.k.). Zgodnie z art. 96 k.p.k. w sprawie mniej
istotnej prokurator może w inny sposób niż osobiście lub na piśmie, a więc także telefonicznie, przekazać swoje oświadczenie. 4. Ze względu na sposób komunikowania można mówić o czynnościach: wyraźnych (ekspresywnych) oraz dorozumianych (konkludentnych). Czynnością ekspresywną jest np. akt oskarżenia (art. 14 § l k.p.k. w zw. z art. 332 k.p.k..), wniosek o przeprowadzenie dowodu (art. 169 k.p.k). Konkludentna czynność procesowa występuje wtedy, kiedy nie było czynności ekspresywnej. Konkludentność wynika z zachowania się w określonej sytuacji procesowej, które w konkretnej sytuacji wskazuje na istotę czynności. Np. sąd nie wydał postanowienia o dopuszczeniu oskarżyciela posiłkowego lub przedstawiciela społecznego, ale zawiadamia ich o czynnościach, dopuszcza do udziału w rozprawie, umożliwia składanie wniosków i oświadczeń. Stanowi to konkludentne dopuszczenie do udziału w sprawie. Regułą są wyraźne (ekspresywne) czynności, a dorozumiane (konkludentne) należą do rzadkości. Konkludentna czynność nie może budzić wątpliwości i musi uzewnętrzniać wolę organu lub uczestnika. Milczenie lub zaniechanie są wyrażeniem woli pod warunkiem, że zachowana jest chęć wywołania takich skutków prawnych jakie są następstwem takiej czynności. Zachowanie się uczestnika procesu, którego czynność uznajemy za konkludentną musi wskazywać, że pragnie aby jego zachowanie zostało jednoznacznie uznane przez organ procesowy za czynność. 5. Ze względu na podmiot dokonujący czynności dzielimy je na czynności: organów, stron oraz pozostałych uczestników. Czynności organów to przede wszystkim rozstrzygnięcia (orzeczenia tj. wyroki i postanowienia oraz zarządzenia). Przed podjęciem rozstrzygnięcia organ musi przyjąć do wiadomości odpowiednie fakty i zjawiska np. treść zeznań, wyjaśnień, wniosków, przyrzeczeń. W tym celu dokonuje czynności dowodowych i zapoznaje się z zeznaniami świadka, wyjaśnieniami oskarżonego, opinią biegłego, treścią dokumentów, cechami rzeczy. W procesie karnym występują też czynności w postaci poleceń np. sąd odwoławczy w uzasadnieniu wyroku daje wskazania sądowi pierwszej instancji co do dalszego postępowania (art. 442 § 3 k.p.k.) albo prokurator nadrzędny poleca prokuratorowi podległemu wykonanie określonej czynności. Czynności organu można podzielić na oświadczenia o charakterze władczym (imperatywnym), do których zalicza się rozstrzygnięcia i polecenia oraz pozostałe czynności o charakterze dowodowym, polegające na poszukiwaniu, przeprowadzeniu, utrwaleniu dowodów i towarzyszące im spostrzeżenia, które mają charakter niewładczy, ocenny. Czynności stron to przede wszystkim oświadczenia woli czyli komunikowanie dążeń strony. Z reguły są to oświadczenia postulujące. Do nich należą wszelkiego rodzaju wnioski, a więc wnioski procesowe, żądania, prośby, podania, zawiadomienia, skargi. Do najważniejszych wniosków stron zaliczyć należy: akt oskarżenia czyli żądanie pociągnięcia do odpowiedzialności wskazanej osoby, wniosek dowodowy czyli żądanie strony przeprowadzenia określonego w nim dowodu, skarga apelacyjna czyli żądanie kontroli zaskarżonego wyroku, zażalenie, sprzeciw. Czynnością stron jest też zadawanie pytań w czasie przesłuchania świadków, biegłych i pozostałych stron. Czynności innych uczestników to czynności procesowe obrońców (wnioski procesowe, wnioski dowodowe, apelacje, skargi, sprzeciwy, podania, pytania, oświadczenia itp.); pełnomocników (np. pozew, wniosek o dopuszczenie oskarżyciela posiłkowego, akt oskarżenia w sprawie prywatnoskargowej, a także wnioski procesowe, wnioski dowodowe, rewizje, skargi, podania pytania itp.); świadków (zeznania) oraz biegłych (opinie składające się ze sprawozdania z dokonanych czynności i spostrzeżeń biegłego oraz opartych na nich wnioskach). 6. Ze względu na charakter dzieli się czynności na: 1) czynności realne oraz 2) oświadczenia procesowe, a wśród oświadczeń procesowych wyróżnia się:
a) oświadczenia wiedzy, b) oświadczenia woli występujące jako: • oświadczenia postulujące i • oświadczenia imperatywne czyli rozstrzygnięcia organów. 7. Czynności realne zwane czasami czynnościami rzeczowymi polegają na spowodowaniu zmian w świecie zewnętrznym. Czynności te zawierają się w stwarzaniu lub zmianach sytuacji faktycznej albo otrzymaniu informacji. Do takich czynności należą np. przeszukanie pomieszczenia i innych miejsc, przeszukanie osoby i rzeczy (art. 219 k.p.k.), wykonanie badań w celu wydania opinii przez biegłego (art. 200 k.p.k.), otwarcie zwłok (art. 209 § 4 k.p.k), zatrzymanie podejrzanego (art. 244 k.p.k). 8. Oświadczenia procesowe. Czynności w postaci oświadczeń wiedzy polegają na komunikowaniu wiadomości. Są one uzewnętrznieniem treści intelektualnych wymagających wiedzy naukowej (np. opinia biegłego), wiedzy faktycznej (np. zeznania) oraz innych umiejętności (np. znajomość języka obcego lub znajomość języka głuchoniemych) i można wśród nich wyróżnić: - sprawozdania sędziego sprawozdawcy lub biegłego; - protokoły oględzin, przesłuchań i innych czynności; - uzasadnienia np. wyroków, postanowień, aktów oskarżenia; - argumentacje wniosków, - zeznania i wyjaśnienia osobowych źródeł dowodowych; - pouczenia np. o prawach i obowiązkach; - zawiadomienia np. o przestępstwie (art. 305 § l k.p.k.), o terminach rozpraw lub terminach czynności (art. 131 k.p.k..); - wezwania do stawiennictwa (art. 129 k-o.k.). 9. Oświadczenia woli naleją do najważniejszych czynności procesowych. Oznaczają przewidziane w prawie uzewnętrznienie treści psychicznych zawart..ych w rozstrzygnięciu lub postulacie. 10. Oświadczenia postulujące występują w układzie organ - strona lub organ - inny uczestnik lub pomiędzy stroną i uczestnikiem. Adresatem oświadczenia postulującego jest organ, który nie jest związany oświadczeniem strony. Oświadczenie postulujące to oświadczenie, w którym przedstawia się dezyderat lub czegoś żąda. Czynnościami postulującymi będą np. akt. oskarżenia, skarga, rewizja, wniosek sądowy itp. Czynność postulująca może występować też w układzie pomiędzy organami. Czynnością w postaci oświadczenia postulującego jest np. wniosek sądu o przekazanie sprawy w trybie art. 36 k.p.k., inicjatywa sądu o przekazanie sprawy w trybie art. 37 k.p.k., wystąpienie w trybie art. 396 k.p.k. o dokonanie czynności. 11. Rozstrzygnięcia procesowe są imperatywnymi oświadczeniami woli organu- Mają one charakter wiążący dla uczestników procesu, organów procesowych (więc wiążą także sąd wydający rozstrzygnięcie) oraz innych organów i instytucji np. wyroki w procesie karnym zapadają w imieniu Rzeczpospolitej Polskiej. Rozstrzygnięcia jako imperatywne oświadczenia organu procesowego dotyczy istoty procesu lub jego dopuszczalności. Stanowią one swoiste normy indywidualne będąc źródłem praw i obowiązków uczestników procesu. Związane są z konkretnymi osobami i konkretnymi sytuacjami życiowymi. Stanowią prawo dla konkretnego przypadku np. wyrok
uniewinniający po uprawomocnieniu się stwarza stan prawny niedopuszczajacy do ponownego procesu o ten sam czyn, przeciwko tej samej osobie. Wyrok prawomocny nakłada na wszystkie organy administracyjne, instytucje i inne osoby zobowiązane do zastosowania się do jego treści (np. zwrot prawa jazdy) 12.Rozstrzygnięcia można podzielić: 1) orzeczenia, 2) nakazy, 3) zarządzenia. Do orzeczeń zaliczamy wyroki i postanowienia. Nakazy karne są w zasadzie orzeczeniami, jednak systematyka kodeksu nie pozwala wprost na zaliczenie ich do orzeczeń. 13. Nakaz karny może wydać sąd w wypadkach pozwalających na orzeczenie kary ograniczenia wolności tub grzywny w sprawach o przestępstwa podlegające rozpoznaniu w postępowaniu uproszczonym, gdy uzna na podstawie zebranego w postępowaniu przygotowawczym materiału, że przeprowadzenie rozprawy nie jest konieczne, a okoliczności czynu i wina oskarżonego nie budzą wątpliwości (art. 500 k.p.k.). Nakaz karny sąd wydaje jednoosobowo na posiedzeniu, w którym mają prawo wziąć udział oskarżony i jego obrońca, pokrzywdzony i jego pełnomocnik.
Pobierz
Ściągnij dokument
Zgłoś zastrzeżenia
Zgłoś dokument administratorowi
Prześlij e-mailem
Wyślij dokument pocztą e-mail
Komentarze:
Kliknij "Lubie to!" aby otrzymywać informacje o promocjach, rabatach, aktualnościach.
Grupa Arslege:
Copyright 2009-2012
ArsLege
Wszelkie prawa zastrzeżone.
Pomoc
Reklama
Regulamin
Kontakt
Partnerzy
Zapytania ofertowe
b
Zalogować via Facebook?
Jesteś aktualnie zalogowany na Facebooku. Chciałbyś logować się automatycznie?
or
Rezygnuj
Pamiętaj mój wybór
