wszystko
Akty prawne
Audioustawy
Kazusy
Materiały Edukacyjne
Newsy
Testy
Gotowe testy
Generuj własny test
Moje testy
Kup testy
.
X
Tryb powoływania Rady Ministrów - procedura podstawowa
Kategoria:
Prawo Konstytucyjne
»
notatki
Dodał:
Małgorzata Miszczak
Dodany:
sty 13, 2011
, ostatnia zmiana:
sty 13, 2011
Polecam
Tryb powoływania Rady Ministrów Zasadniczo Konstytucja Rzeczpospolitej Polskiej przewiduje trzy możliwości powołania Rady Ministrów: 1.Charakter ...
Tryb powoływania Rady Ministrów - procedura podstawowa
Tryb powoływania Rady Ministrów Zasadniczo Konstytucja Rzeczpospolitej Polskiej przewiduje trzy możliwości powołania Rady Ministrów: 1.Charakter podstawowy - z inicjatywy Prezydenta RP(art. 154 ust. 1 i 2 Konstytucji RP), 2.Charakter rezerwowy, przewidywany przez: - art. 154 ust. 3 Konstytucji RP, - art. 155 Konstytucji RP, 3.Szczególny tryb powoływania Prezesa RM i tworzenia rządu w ramach tzw. konstruktywnego wotum nieufności. I.Powoływanie Prezesa Rady Ministrów w ramach procedury podstawowej(art. 154 ust. 1 i 2 Konstytucji RP)
Wyróżniamy dwa zdarzenia prawne warunkujące uruchomienie procedury tworzenia rządu: 1.Ukonstytuowanie się parlamentu nowej kadencji i związana z tym obligatoryjna dymisja Rady Ministrów – nowy układ sił po wyborach w Sejmie obala domniemania poparcia większości parlamentarnej dla tego rządu, 2.Dymisja rządu wynikająca z innych powodów wymienionych w art. 162 ust.2 Konstytucji RP tj.: - nieuchwalenia przez Sejm wotum zaufania dla Rady Ministrów, - wyrażenia Radzie Ministrów wotum nieufności, - rezygnacji Prezesa Rady Ministrów.
Zasadniczy wariant formowania rządu przebiega dwuetapowo: Etap pierwszy obejmuje: desygnowanie kandydata na Prezesa Rady Ministrów, przedstawienie przez niego propozycji dotyczącej składu osobowego rządu, akt powołania gabinetu. Nie uczestniczy tu formalnie Parlament. Etap drugi obejmuje: okres od wygłoszenia exposé do uchwały Sejmu w przedmiocie wotum zaufania. Charakteryzuje się aktywnym udziałem premiera i parlamentu przy biernej postawie prezydenta.
Proces tworzenia rządu rozpoczyna Prezydent(wg art. 126 ust. 1 Konstytucji RP jest on gwarantem ciągłości państwowej). W ramach przysługujących mu prerogatyw desygnuje on Prezesa RM. W przypadku odmowy takiego działania Prezydent może być pociągnięty do odpowiedzialności przed Trybunałem Stanu, inicjatywę powołania rządu w związku z upływem czternastodniowego terminu powinien wówczas przejąć Sejm. Gdyby przed upływem tego terminu Zgromadzenie Narodowe uruchomiło wobec prezydenta procedurę impeachment i podjęło uchwałę o zawieszeniu go w sprawowaniu urzędu wówczas prawo inicjatywy desygnowania Premiera przejąłby Marszałek Sejmu(art. 145 ust. 3 Konstytucji RP). Istniejące przepisy prawa nie stawiają konkretnych wymagań formalnych względem kandydata na stanowisko Prezesa RM.
Jedyną wzmiankę stanowić może art. 103 ust. 1 Konstytucji RP, wg którego dozwolone jest łączenie mandatu posła z funkcją Premiera. W związku z powyższym Prezydent nie musi decyzji o wyborze kandydata konsultować z liderami ugrupowań parlamentarnych, może go wybrać tak z grona posłów czy senatorów tudzież spoza Parlamentu i układu sił politycznych. W utrwalonej praktyce formowania gabinetu Premiera po roku 1989 istnieje tendencja do powierzania misji tworzenia rządu członkowi Sejmu. Wynika to prawdopodobnie z licznych ograniczeń politycznych i zwyczajowych w tym przewodniej idei powołania rządu przy współudziale zarówno legislatywy jak i egzekutywy. Typując kandydata na stanowisko Prezesa RM Prezydent powinien liczyć się ze zdaniem większości sejmowej, bowiem ich akceptacja stanowi warunek dalszej działalności Premiera. Akty normatywne nie wskazują również konieczności formalnego wyrażenia zgody na podjęcie się misji tworzenia nowego rządu ze strony desygnowanego Prezesa RM. Ma ona charakter domniemany – jej wyrazem jest podjęcie pierwszej czynności zmierzającej do sformowania gabinetu. Zgodnie z art. 154 ust. 1 Konstytucji RP powołanie Premiera i rządu musi dokonać się „(...)w ciągu 14 dni od dnia pierwszego posiedzenia Sejmu lub lub przyjęcia dymisji poprzedniej Rady Ministrów(...)”1. Niezwłocznie po desygnacji przyszły Prezes Rady Ministrów przystępuje do negocjacji z wybranymi ugrupowaniami politycznymi w sprawie obsady stanowisk. Konstytucja nie przewiduje obowiązku wstępnego konsultowania z prezydentem personalnych zamierzeń desygnowanego premiera zanim wystąpi z formalnym wnioskiem o powołanie rządu w proponowanym składzie. W przypadku fiaska misji desygnowanego prezesa RM przed upływem wspomnianego terminu, prezydent może powierzyć misję tworzenia rządu innej osobie, co nie powoduje przerwania biegu tego terminu. Powołanie rządu powinno nastąpić niezwłocznie po zaaprobowaniu przezeń propozycji premiera dotyczącej składu nowego gabinetu. Formalnym potwierdzeniem nominacji członków rządu jest złożenie przez nich przysięgi(art. 151 Konstytucji RP), do odbioru której prezydenta zobowiązuje art. 154 ust. 1 Konstytucji RP. Powołanie i zaprzysiężenie członków gabinetu kończy fazę „wewnętrzną” powoływania rządu tj. bez formalnego udziału parlamentu. Drugi etap zaczyna się od wygłoszenia exposé prezesa RM, w którym prezentuje on generalne założenia programowe nowego rządu i ewentualnie przedstawia posłom skład gabinetu oraz wniosku o udzielenie wotum zaufania(art. 154 ust. 2 Konstytucji RP). Następnie przeprowadzana jest debata nad wystąpieniem i wnioskiem premiera. Stanowi ona pierwszą ocenę polityki nowego rządu pod kątem złożonych deklaracji. W wyniku tych działań parlamentarna większość decyduje o ewentualnym udzieleniu poparcia w ramach głosowania. Według Regulaminu Sejmu Rzeczpospolitej Polskiej „Marszałek Sejmu poddaje pod głosowanie wniosek Prezesa Rady Ministrów. Inne wnioski w tej sprawie są niedopuszczalne”(art.112 ust. 2 Konstytucji RP)2 „Wotum zaufania Sejm uchwala bezwzględną większością głosów w obecności co najmniej połowy ustawowej liczby posłów”(art. 112 ust. 3 RS i 154 ust. 2 Konstytucji RP)3. Projekt uchwały o udzielenie Radzie Ministrów wotum zaufania nie może przewidywać żadnych zmian i wyłączeń w stosunku do składu gabinetu, powołanego przez prezydenta. W okresie pomiędzy zaprzysiężeniem a głosowaniem sejmowym nowy rząd wypełnia wszelkie funkcje ustrojowe, jego członkowie ponoszą pełną odpowiedzialność polityczną i konstytucyjną. Głosowanie zakończone sukcesem premiera i jego gabinetu oznacza spełnienie zasadniczego wymogu – sformowania rządu,
mającego poparcie większości parlamentarnej. W przypadku poparcia wniosku przez grupę posłów mniejszą niż konstytucyjnie minimalnie wymaganą, prezes RM jest zobowiązany złożyć dymisję gabinetu(art. 162 ust. 1 pkt 1 Konstytucji RP). Zostaje ona przyjęta przez prezydenta, powierza on również jej dalsze sprawowanie obowiązków, do czasu powołania nowego rządu. Konsekwencją odrzucenia wniosku premiera jest przejęcie przez Sejm inicjatywy w kwestii wyboru prezesa RM i jego nowego gabinetu.
Pobierz
Ściągnij dokument
Zgłoś zastrzeżenia
Zgłoś dokument administratorowi
Prześlij e-mailem
Wyślij dokument pocztą e-mail
Komentarze:
Kliknij "Lubie to!" aby otrzymywać informacje o promocjach, rabatach, aktualnościach.
Grupa Arslege:
Copyright 2009-2011
ArsLege
Wszelkie prawa zastrzeżone.
Pomoc
Reklama
Regulamin
Kontakt
Partnerzy
Zapytania ofertowe
b
Zalogować via Facebook?
Jesteś aktualnie zalogowany na Facebooku. Chciałbyś logować się automatycznie?
or
Rezygnuj
Pamiętaj mój wybór
